Waarom bouwen wij huizen voor mensen met een verstandelijke beperking?

Men hoort vaak zeggen dat mensen met een verstandelijke beperking gewoon bij hun ouders kunnen blijven wonen.

Toch is de realiteit heel anders: deze oplossing is noch duurzaam, noch aangepast aan de specifieke behoeften van jongvolwassenen.

Momenteel treft het tekort aan opvangplaatsen nog steeds op dramatische wijze alle leeftijdsgroepen. Hoewel onze vzw bij haar oprichting in eerste instantie tot doel had jongvolwassenen vanaf 21 jaar te begeleiden – op het cruciale moment van hun uitstroom uit het onderwijssysteem, na jarenlange ondersteuning gericht op de ontwikkeling van hun leervermogen, autonomie en sociale vaardigheden – heeft de realiteit op het terrein ons snel ingehaald.

Geconfronteerd met de omvang van de noden, het gebrek aan aangepaste oplossingen en de toenemende wanhoop bij gezinnen, zag Constellations zich genoodzaakt haar werkingsgebied uit te breiden. Niet vanuit een ideologische keuze, maar vanuit menselijke en maatschappelijke verantwoordelijkheid.

In 2026 ondersteunt Constellations dan ook projecten voor:

• jongeren en volwassenen (ATIPI, Farilu, …),

• zeer jonge kinderen en kinderen (CREB, Centrum voor Zorg Bois Marcelle),

• ouder wordende personen en senioren (Les Aubépines, Foyers de Bothey).

Op elke levensfase vormt het ontbreken van aangepaste voorzieningen een aanzienlijk risico: personen met een verstandelijke beperking blijven afhankelijk van hun ouders of worden doorverwezen naar opvangcontexten die niet afgestemd zijn op hun specifieke noden, zonder een echt levensproject of perspectief op inclusie.

Deze situaties treffen niet alleen personen met een handicap; zij hebben ook een rechtstreekse en diepgaande impact op hun gezinnen. Ouders worden vaak geconfronteerd met:

• verlies van werk of een vermindering van hun professionele activiteit, wat leidt tot economische kwetsbaarheid,

• sociaal isolement, veroorzaakt door de moeilijkheid om het gezinsleven te combineren met het beroepsleven en het sociale leven,

• langdurige psychologische en fysieke uitputting.

Na verloop van tijd wordt de situatie nog kritieker. Ouders worden ouder en zijn geleidelijk niet langer in staat om de dagelijkse zorg alleen te blijven dragen. Volwassen personen met een handicap dreigen daardoor zonder oplossing, zonder opvangkader en zonder ondersteunend netwerk te komen, waardoor zij hun vermogen verliezen om zich te integreren in een collectieve leefomgeving.

Op langere termijn leidt dit gebrek aan aangepaste antwoorden al te vaak tot een toename van psychiatrische hospitalisaties, met een aanzienlijke menselijke, sociale en financiële kost, zowel voor de gezinnen als voor de samenleving.

Bij Constellations ondersteunen wij ten volle het idee dat mensen met een verstandelijke beperking in de samenleving moeten kunnen wonen, telkens wanneer dit mogelijk is.

Wij waarderen ook de initiatieven van begeleid wonen, die inspelen op de noden van personen dicht bij autonomie.

Onze actie richt zich echter op een ander publiek: mensen met heel weinig of helemaal geen autonomie.

Niet uit ideologische keuze, maar omdat dit de grootste noden en de hoogste kosten betreft.

👉 Wij zijn ervan overtuigd dat zelfs de meest zwaar gehandicapte personen recht hebben op een waardig, gelukkig en inclusief leven.

Dit is precies wat de woonhuizen ondersteund door Constellations aanbieden: een warme, veilige en aangepaste plek, die bijdraagt tot geluk en levenskwaliteit.

Volwassenen met een verstandelijke beperking moeten kunnen evolueren in een omgeving die is afgestemd op hun noden.

Deze huizen moeten garanderen:

• professionele begeleiding die hen helpt levensprojecten uit te bouwen, vaardigheden te ontwikkelen en aangepaste activiteiten te beoefenen,

• een warm en veilig kader, dat een “tweede familie” biedt en echte emotionele stabiliteit creëert.

Onze huizen zijn ontworpen volgens de Charter van Constellations, met als kern:

• het respect voor fundamentele rechten,

• inclusie in de samenleving,

• waardigheid,

• en de erkenning en valorisatie van elke persoon, ongeacht zijn of haar handicap.